Administrator

Zapraszamy na spotkanie pt. „Historia polskiej dyplomacji”, które odbędzie się w piątek 17 listopada 2023 r. o godz. 18:00 w klubie dyskusyjnym Cyryl Club (ul. Młyńska 14, Poznań). Tego wieczoru będziemy mieli okazję zanurzyć się w świat polskiej dyplomacji i odkryć jej początki po odzyskaniu niepodległości w 1918 roku. Wydarzenie odbędzie się w ramach Wielkopolskiej Kuźni Dyplomatów.

Spotkanie odbywa się z okazji Dnia Służby Zagranicznej, obchodzonego 16.11. To okazja, aby przybliżyć historię polskiej dyplomacji i zrozumieć, jakie wyzwania i trudności towarzyszyły Polsce w nawiązywaniu stosunków międzynarodowych.

Podczas spotkania omówimy wątek związany z odzyskaniem przez Polskę niepodległości w 1918 r. Dowiemy się, jak Polska po długotrwałej nieobecności na arenie międzynarodowej zaczęła nawiązywać kontakty dyplomatyczne z innymi krajami, a także przedstawione zostaną wybrane sylwetki polskich dyplomatów, którzy odegrali kluczową role w kształtowaniu stosunków dyplomatycznych w okresie międzywojennym.

Spotkanie poprowadzi prof. Paweł Stachowiak z Wydziału Nauk Politycznych i Dziennikarstwa Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

Do zobaczenia!

Wielka Brytania

W dniach 31.10-01.11 w Londynie odbył się pierwszy w historii szczyt AI Safety, podczas którego 28 państw, w tym USA, ChRL i Wielka Brytania, podpisały porozumienie mówiące o współpracy w bezpiecznych badaniach nad sztuczną inteligencją, której pełnia możliwości nie jest jeszcze znana ekspertom i może w przyszłości stanowić zagrożenie.

Michelle Donelan, brytyjska sekretarz ds. technologiipowiedziała: „Po raz pierwszy państwa zgadzają się, żemusimy spoglądać nie tylko indywidualnie, ale także kolektywnie na ryzyko związane z graniczną sztuczną inteligencją”. Podobną opinię wyraził premier Wielkiej Brytanii Rishi Sunak podkreślając, że porozumienie „pomoże zapewnić długoterminową przyszłość naszych dzieci i wnuków”.

Elon Musk podczas szczytu również ostrzegał przed przyszłością AI, „nie jest pewne czy możemy tak naprawdę kontrolować taką rzecz.” Wyświetlone zostało także nagrane wcześniej przemówienie króla Wielkiej Brytanii Karola III, w którym nazywał sztuczną inteligencję „nie mniej ważną niż odkrycie elektryczności”.

Kolejny szczyt AI Safety ma odbyć się w Rzymie.

 

Izrael/ Hamas

Izraelskie siły zbrojne przyznały się do ostrzelania konwoju karetek w pobliżu największego szpitala w Gazie, który 3 listopada wiózł rannych do Egiptu. Według Palestyńskiego Czerwonego Półksiężyca śmierć poniosło 15 osób, a rannych zostało min. 60 osób.

Izrael tłumaczy atak zdobytymi informacjami, według których Hamas ma wykorzystywać karetki do transportu terrorystów i broni.

Swoje oburzenie atakiem wyraził Sekretarz Generalny ONZ Antonio Guterres. „Obrazy ciał rozrzuconych na ulicy przed szpitalem są wstrząsające.”

W piątek Sekretarz Stanu USA Anthony Blinken podczas swojej wizyty w Tel Awiwie prosił premiera Izraela o robienie więcej w celu ochrony cywilów w Gazie i na Zachodnim Brzegu.

W niedzielę 5 listopada polskie MSZ poinformowało, że z powodu czasowego wstrzymania możliwości ewakuacji cudzoziemców ze Strefy Gazy, opuszczanie terytorium Strefy przez polskich obywateli jest niemożliwe.

“Ministerstwo Spraw Zagranicznych z oburzeniem podkreśla, że każdy dzień pobytu naszych obywateli w Strefie Gazy naraża ich na ryzyko utraty życia i przynosi cierpienie, zwłaszcza dzieciom. W naszej ocenie żadne okoliczności nie usprawiedliwiają tego, że Polacy przebywający w Strefie Gazy od trzech tygodni nie mogą jej opuścić, mimo że władze polskie czekają na ich przyjęcie po stronie egipskiej”

Od środy 1 listopada istniała możliwość ewakuacji osób posiadających zagraniczne paszporty oraz ciężko rannych.

 

Autor: Julia Makurat

 

Politico, Israel bombs ambulance convoy near Gaza’s largesthospital https://www.politico.eu/article/israel-bomb-ambulance-convoy-gaza-hospital-al-shifa/

Do rzeczy, Ewakuacja Polaków ze Strefy Gazy nie jest możliwa. Nagły komunikat MSZhttps://dorzeczy.pl/kraj/499746/komunikat-msz-ewakuacja-polakow-ze-strefy-gazy-niemozliwa.html

Rzeczpospolita, Swiatowy szczyt poświęcony AI. Elon Muskstraszy wyginięciem ludzkości https://cyfrowa.rp.pl/globalne-interesy/art39348921-swiatowy-szczyt-poswiecony-ai-elon-musk-straszy-wyginieciem-ludzkosci

The Guardian, UK, US, EU and China sign declaration of AI’s‘catastrophic’ dangerhttps://www.theguardian.com/technology/2023/nov/01/uk-us-eu-and-china-sign-declaration-of-ais-catastrophic-danger

Euroactiv, Rzym zorganizuje międzynarodowy szczyt o AI https://www.euractiv.pl/section/praca-i-polityka-spoleczna/news/rzym-zorganizuje-miedzynarodowy-szczyt-o-ai/

SZWAJCARIA

22 października w Szwajcarii odbyły się wybory parlamentarne, w których zwyciężyła Szwajcarska Partia Ludowa (SVP) zdobywając 28,6 % głosów co zapewnia im 62 miejsca w 200 mandatowej niższej izbie szwajcarskiego parlamentu- Radzie Narodu. Na drugim miejscu uplasowała się Socjaldemokratyczna Partia Szwajcarii (SPS/PSS) zdobywając 41 mandatów. Największą stratę do stanu z poprzednich wyborów poniosły partie zielone.

SVP w swojej kampanii skupiła się na kwestii imigracji opowiadając się za powstrzymaniem niekontrolowanego napływu uchodźców, które w tych wyborach cieszyły się większą popularnością wśród społeczeństwa niż tematy związane z ekologią

Frekwencje wyniosła 44,6%. 

Nowo wybrany parlament 13 grudnia dokona wyboru Rady Federalnej- szwajcarskiego rządu.

 

 

ONZ

Organizacja Narodów Zjednoczonych stosunkiem głosów 120 do 14 wydała niewiążącą rezolucję, w której domaga się „trwałego, natychmiastowego i humanitarnego zawieszenia broni” pomiędzy Izraelem a Hamasem.  Od głosu nad złożonym przez Jordanię wnioskiem wstrzymało się 59 państw, w tym Polska. Przeciwko głosowały m.in. Stany Zjednoczone oraz Izrael. Reprezentant Izraela Gilad Erdan nazwał głosowanie „mrocznym dniem dla ONZ i dla ludzkości” zarzekając się, że jego państwo użyje „każdego sposobu” w walce z Hamasem. 

Rzecznik Rady Bezpieczeństwa Narodowego USA John Kirby wyraził poparcie Stanów dla stosowania „pauz humanitarnych” podczas których ze Strefy Gazy będą mogli wydostać się zakładnicy a do Strefy wpuszczone zostanie więcej pomocy dla cywilów.  

Wcześniej w tym tygodniu Izrael zażądał rezygnacji Sekretarza Generalnego ONZ po jego wypowiedzi przed Radą Bezpieczeństwa ONZ. Antonio Guterras wyraził swoje potępienie dla ataków Hamasu na Izrael sprzed dwóch tygodni, jednak podkreślił, że „nie wydarzyły się one w próżni”.  Izrael oskarżył Guterrasa o „usprawiedliwianie terroryzmu”. 

 

 

Turcja/ NATO

23 października prezydent Turcji Recepa Tayyipa Erdogan podpisał protokół akcesyjny Szwecji do NATO i przekazał go tureckiemu parlamentowi. Jest to wypełnienie zobowiązania, które Erdogan zadeklarował podczas szczytu NATO w lipcu. Zatwierdzenie protokołu przez parlament powinno być tylko formalnością, jednak Turcja długo blokowała przyjęcie Szwecji do Sojuszu argumentując to rzekomym wsparciem szwedzkiego rządu dla kurdyjskich grup uważanych w Turcji za terrorystyczne. Szwecja razem z Finlandią złożyły wnioski o przystąpienie do NATO w maju 2022, Finlandia została członkiem sojuszu w kwietniu br. 

Oprócz oporu Turcji Szwecję blokują także Węgry jako powód wskazując krytykę Szwecji wobec stanu węgierskiej demokracji. 

 

Autor: Julia Makurat

 

Euractiv, Szwecja bliżej NATO. Erdogan wykonał ważny krok  https://www.euractiv.pl/section/bezpieczenstwo-i-obrona/news/szwecja-blizej-nato-erdogan-wykonal-wazny-krok/

The Guardian, Turkey’s president submits bill to ratify Sweden’s NATO membership https://www.theguardian.com/world/2023/oct/23/turkey-submits-bill-to-ratify-sweden-nato-membership

Euractiv, Szwajcaria: Antyimigrancka partia wygrywa wybory https://www.euractiv.pl/section/demokracja/news/szwajcaria-antyimigrancka-partia-wygrywa-wybory/

Politico, Swiss election results: Far right dominates after anty-immigration campaign https://www.politico.eu/article/switzerland-anti-immigrant-party-projected-make-record-showing-election/

Euractiv, ONZ głosuje w sprawie oblężenia Strefy Gazy. Nie każdy domaga się pokoju https://www.euractiv.pl/section/demokracja/news/onz-glosuje-w-sprawie-oblezenia-strefy-gazy-nie-kazdy-domaga-sie-pokoju/

BBC, Israel angrily dismisses UN truce resolution on Gaza https://www.bbc.com/news/world-middle-east-67245797

Regionalny Ośrodek Debaty Międzynarodowej w Poznaniu serdecznie zaprasza na wykład pt. “Atak Hamasu na Izrael: przyczyny i skutki“, który odbędzie się 9 listopada 2023 r. o godz. 18:00 w klubie dyskusyjnym Cyryl Club (ul. Młyńska 14, Poznań). Wydarzenie poprowadzi dr Artur Pohl z Wydziału Nauk Politycznych i Dziennikarstwa Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

W ostatnich tygodniach atak Hamasu na Izrael stał się źródłem zaniepokojenia na arenie międzynarodowej. Wystrzelenie tysięcy rakiet ze Strefy Gazy, przeniknięcie bojowników Hamasu na teren Izraela oraz liczba ofiar, w tym cywilów, budzą wiele pytań i kontrowersji.

Nasz ekspert przybliży przyczyny i skutki tego zdarzenia. Wykład będzie okazją do zgłębienia tła konfliktu Izrael-Palestyna oraz zrozumienia współczesnych wydarzeń, które mają wpływ na sytuację w regionie.

USA

Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych Jan Józef Kasprzyk odznaczył weteranów walk o niepodległość, działaczy opozycji antykomunistycznej oraz działaczy społeczności polonijnej medalami „Pro Bono Poloniae” oraz „Pro Patria”. Oprócz tego wraz z amerykańskimi przedstawicielami Polonii uhonorował pamięć polskich żołnierzy na cmentarzach w Chicago i Niles.

 

https://www.kombatanci.gov.pl/pl/aktualno%C5%9Bci/3209-2022-10-24-wizyta-szefa-udskior-i-biskupa-polowego-wp-na-cmentarzu-pow%C4%85zkowskim-i-cmentarzu-wojskowym-na-pow%C4%85zkach.html

 

Wielka Brytania

W wieku 101 lat zmarł Jan Stangryciuk-Black, bohater II wojny światowej, odznaczony m.in. Krzyżem Walecznych i Medalem Lotniczym. Urodził się w 1922 roku w Chełmie, pięć lat przed rozpoczęciem II wojny światowej wyemigrował do Argentyny. W 1942 roku wstąpił do Polskich Sił Zbrojnych i wyjechał do Wielkiej Brytanii na szkolenie, ponieważ miał wstąpić do sił lotniczych. Jako jedyny przeżył katastrofę samolotu w trakcie lotu szkoleniowego, po kilku miesiącach leczenia powrócił do służby, tym razem w 300. Dywizjonie Bombowym “Ziemi Mazowieckiej”. Po zakończeniu wojny pozostał w Wielkiej Brytanii.

 

https://www.polskieradio.pl/39/156/artykul/3266343,nie-zyje-jan-stangryciukblack-jeden-z-ostatnich-lotnikow

https://www.pap.pl/aktualnosci/nie-zyje-kombatant-jan-stangryciuk-black-podczas-ii-wojny-swiatowej-byl-strzelcem

 

Węgry

Uczniowie Szkoły Polskiej przy Ambasadazie RP w Budapeszcie uporządkowali polskie groby na cmentarzu Ujkozmeto. Inicjatywa ta jest podejmowana już od kilku lat i stała się tradycją lokalnej Polonii. W tym roku powołano także drużynę zuchową i harcerską ZHR w Szkole Polskiej, co pozwala uczniom na dodatkowe zaangażowanie w polonijne aktywności.

 

http://www.pai.media.pl/pai_wiadomosci.php?id=29748

 

Bułgaria

W czasie święta niepodległości Bułgarii członkowie Polskiego Stowarzyszenia Kulturalno-Oświatowego im. Władysława Warneńczyka i Polskiego Klubu Warna, a także bułgarska Polonia, spotkali się nad Morzem Czarnym. Odbyła się seria wydarzeń poświęconych polskiej kulturze – między innymi czytano fragmenty “Nad Niemnem” Elizy Orzeszkowej (w ramach Narodowego Czytania). W wydarzeniu wzięła udział m.in. Konsul RP w Bułgarii Małgorzata Hejduk-Gromek.

 

https://www.gov.pl/web/bulgaria/warsztaty

 

Bułgaria c.d.

W Sofii otwarto wystawę plenerową “Against the sands of time. Documentation and reconstruction of world heritage – the Polish experience”. Wystawa poświęcona jest w głównej mierze osiągnięciom polskich archeologów – m.in. Mieczysławowi Domaradzkiemu, bardzo zasłużonego dla bułgarskiej archeologii. W inauguracji wystawy wzięła udział jego żona, prof. Lidia Domaradzka, a także członkowie MSZ Bułgarii

 

https://www.gov.pl/web/bulgaria/otwarcie-wystawy-plenerowej-against-the-sands-of-time-documentation-and-reconstruction-of-world-heritage—the-polish-experience-w-sofii

 

Autor: Dominika Dobrowolska

Wszystkich zainteresowanych pracą, stażem bądź dodatkową aktywnością w organizacjach i instytucjach międzynarodowych serdecznie zapraszamy do zapoznania się z informacją Ministerstwa Spraw Zagranicznych o trwających naborach.Osoby, które dokonają zgłoszenia w niżej wymienionych naborach uprasza się o przekazanie informacji o tym fakcie Ministerstwu Spraw Zagranicznych na adres konkursy@msz.gov.pl, z podaniem nazwy stanowiska w tytule wiadomości. Ogłoszenia, których termin aplikacji mija w listopadzie 2023 roku, prezentują się następująco:

 

• Komisja Europejska, podległe jej agencje i instytucje oferują płatne staże dla absolwentów szkół wyższych, a także dla osób studiujących co najmniej trzy lata. O odbycie praktyki lub stażu nie mogą się ubiegać osoby, które pracowały lub odbyły praktykę lub staż (trwające dłużej niż 6 tygodni) w jakiejkolwiek unijnej instytucji (agencji itp.). Czas trwania wynosi 5 miesięcy. Terminy najbliższego rozpoczęcia stażu to 1 marca 2024 roku. Dodatkowe informacje, kryteria naboru oraz zasady aplikowania znajdują się na stronie: https://traineeships.ec.europa.eu/, zaś odnośniki do stron organizacji międzynarodowych, które prowadzą nabory znajdują się na stronie: https://www.gov.pl/web/dyplomacja/przydatne-linki.

 

• Europejski Urząd Doboru Kadr (EPSO) prowadzi nabór na stanowiska administratorów w dziedzinie transportu. Nabór prowadzony jest do 7 listopada 2023 roku do godz. 12:00. Więcej informacji na temat wymaganych kwalifikacji i warunków udziału w konkursie oraz procesu zgłaszania się do konkursu można znaleźć na stronie: https://eu-careers.europa.eu/pl/administrators-field-transport.

 

• Do 5 listopada 2023 roku prowadzony jest przez Bank Rozwoju Rady Europy nabór na stanowisko IT SWIFT Technical Officer, a do 12 listopada 2023 roku na stanowisko Microsoft Systems Officer. Zrekrutowani w naborze pracownicy będąswoje obowiązki wykonywali w Paryżu. Stanowisko to odpowiada randze na poziomie Asystenta Sekretarza Generalnego. Informacje nt. stanowiska, wymaganych kwalifikacji i zasad aplikowania znajdują się na stronach internetowych: https://ceb.profils.org/job/job-it-swift-technical-officer_268.aspx?LCID=1033 oraz https://ceb.profils.org/job/job-microsoft-systems-engineer_267.aspx

 

• UNESCO informuje o wolnych stanowiskach pracy, między innymi między innymi w sektorze kultury, biurze dyrekcji generalnej, sektorze budżetu i finansów w dziedzinie nauk przyrodniczych oraz biurze planowania strategicznego, na stronie internetowej organizacji: https://careers.unesco.org/go/All-jobs-openings/782502/.

 

• Organizacja Narodów Zjednoczonych ds. Wyżywienia i Rolnictwa (FAO) prowadzi nabory na szereg stanowisk. Szczegółowe informacje dotyczące naborów znajdują się na: https://jobs.fao.org/careersection/fao_external/jobsearch.ftl?lang=en.

 

• Światowy Program Żywnościowy (WFP) prowadzi nabory na szereg stanowisk. Szczegółowe informacje dotyczące naborów znajdują się na: https://www.wfp.org/careers/job-openings.

 

• Międzynarodowy Fundusz Rozwoju Rolnictwa (IFAD) prowadzi nabory na szereg stanowisk. Szczegółowe informacje dotyczące naborów znajdują się na: https://www.ifad.org/en/careers.

 

• Światowa Organizacja Własności Intelektualnej (WIPO) prowadzi nabory na szereg stanowisk. Szczegółowe informacje dotyczące naborów znajdują się na: https://wipo.taleo.net/careersection/wp_2/jobsearch.ftl?lang=en, a także na stronie Urzędu Patentowego RP: https://uprp.gov.pl/pl/bip/informacja-o-naborach-na-wolne-stanowiska-pracy-w-swiatowej-organizacji-wlasnosci-intelektualnej-wipo.

 

• Azjatycki Bank Inwestycji Infrastrukturalnych (AIIB) prowadzi nabory na szereg stanowisk. Wykaz aktualnych wakatów, opisy wymaganych kwalifikacji, dodatkowe informacje oraz platforma zgłoszeniowa znajdują się na stronie: https://www.aiib.org/en/opportunities/career/job-vacancies/staff/index.html.

BELGIA

W poniedziałek 16 października w Brukselii miał miejsce atak terrorystyczny, w wyniku którego zastrzelonych zostało dwóch szwedzkich kibiców piłkarskich. Głównym podejrzanym jest przebywający w Belgii nielegalnie Tunezyjczyk, który dzień po zamachu został w wyniku konfrontacji zastrzelony przez policję. Do odpowiedzialności za atak przyznało się tzw. Państwo Islamskie. 

W piątek belgijski minister sprawiedliwości Vincent Van Quickenborne ustąpił ze stanowiska. Quickenborne przyjął na siebie odpowiedzialność za niepowodzenie belgijskiej prokuratury w wykonaniu zeszłorocznego żądania Tunezji o ekstradycje podejrzanego o atak mężczyzny. 

Brukselski prokurator Tim De Wolf za porażkę obwiniał niedobory kadrowe. „To pomaga w wyjaśnieniu przebiegu zdarzeń, ale nie jest usprawiedliwieniem”, mówił De Wolf. 

Premier Belgii Alexander De Croo zapowiedział wzmocnienie szeregów zarówno brukselskiej prokuratury jak i federalnej policji rządowej. 

 

IZRAEL

Prezydent USA Joe Biden spotkał się w środę 18 października w Tel Awiwie z premierem Izraela Benjaminem Netanjahu. Biden zapewnił Izrael o całkowitym wsparciu Stanów Zjednoczonych w toczonej wojnie z Hamasem. Zapowiedział, że zwróci się do Kongresu z prośbą o zatwierdzenie bezprecedensowego pakietu wsparcia.  

Wyraził również smutek i oburzenie w związku z eksplozją w szpitalu Al-Ahly w Strefie Gazy, podkreślając przy tym, że w amerykańskiej ocenie to nie Izrael ponosi za nią odpowiedzialność. Na chwilę obecną nie można jednoznacznie stwierdzić która strona wystrzeliła pocisk, który we wtorek uderzył w szpital. 

Biden wezwał Netanjahu do toczenia działań wojennych bez pociągania za nimi palestyńskich ofiar cywilnych oraz zapowiedział, że USA przeznaczy 100 mln dolarów na pomoc humanitarną dla Zachodniego Brzegu i Strefy Gazy. Podkreślił, że Hamas nie reprezentuje Palestyńczyków. 

Joe Biden podczas swojej wizyty na Bliskim Wschodzie miał również udać się do Jordanii w celu wzięcia udziału w szczycie z przywódcami Egiptu, Jordanii oraz Autonomii Palestyńskiej. Jednak z powodu wybuchu w szpitalu w Gazie spotkanie zostało odwołane

Podczas rozmowy telefonicznej z prezydentem Egiptu Abdelem Fattah el-Sissi prezydentowi USA udało się wynegocjować otwarcie granicy z Egiptem dla 20 ciężarówek z pomocą humanitarną dla ludności Strefy Gazy. Ciężarówki wjechały do Strefy w sobotę. Izrael potwierdził, że nie stanie na drodze zaopatrzenia dla ludności cywilnej jadącego z Egiptu. Jednakże, nie pozwoli na przewóz pomocy humanitarnej przez swoje własne terytorium, dopóki przetrzymywani przez Hamas zakładnicy nie zostaną uwolnieni. 

 

ROSJA / WĘGRY

Podczas zorganizowanego przez Chińską Republikę Ludową Forum Pasa i Drogi doszło do prywatnego spotkania prezydenta Federacji Rosyjskiej Władimira Putina z premierem Węgier Viktorem Orbanem. Rozmowa dotyczyła m.in. dostaw gazu i ropy z Rosji do Węgier oraz planów budowy nowych bloków węgierskiej elektrowni atomowej przez Rosatom.

Putin wyraził satysfakcję, że w Europie nadal istnieją państwa, które chcą utrzymywać relacje z Rosją. Orban powiedział, że Węgry zawsze chciały pozostać w przyjaznych stosunkach z Moskwą, pomimo uszczerbku jakiego doznały one na skutek „rosyjskiej operacji wojskowej” oraz sankcji unijnych. Podkreślił też chęć kontynuacji współpracy gospodarczej. 

 

Autor: Julia Makurat

 

DW, Spotkanie Putin-Orban: zadowolenie z postawy Węgier https://www.dw.com/pl/spotkanie-putin-orban-zadowolenie-z-postawy-w%C4%99gier/a-67123107

OSW, Spotkanie Orban-Putin w Pekinie: Węgry coraz dalej od Zachodu https://www.osw.waw.pl/pl/publikacje/analizy/2023-10-19/spotkanie-orban-putin-w-pekinie-wegry-coraz-dalej-od-zachodu

Politico, Belgium unveils new security measures, justice chief after Brussels attack https://www.politico.eu/article/belgium-announce-new-security-measures-brussels-attack/

TVN24, Tak zwane Państwo Islamskie wzięło odpowiedzialność za atak terrorystyczny w Brukseli https://tvn24.pl/swiat/belgia-atak-terrorystyczny-w-brukseli-panstwo-islamskie-wzielo-odpowiedzialnosc-7396727

BBC, Israel Gaza: Biden clinches deal with Egypt to allow aid https://www.bbc.com/news/world-middle-east-67142031

Euractiv, Joe Biden w Izraelu: USA będą z wami na zawsze https://www.euractiv.pl/section/bezpieczenstwo-i-obrona/news/joe-biden-w-izraelu-usa-beda-z-wami-na-zawsze/

IZRAEL / STREFA GAZY

Od ataku Hamasu na Izrael minął już tydzień, a konflikt nie traci na brutalności. W sobotę 7 października tysiące rakiet spadło na izraelskie miasta podczas gdy uzbrojone siły Hamasu wdarły się na terytorium Izraela za pomocą motorów, ciężarówek czy nawet paralotni. Lider Hamasu Ismail Haniyeh powiedział: „Mamy wam do przekazania tylko jedną rzecz, wynoście się z naszej ziemi. Zejdźcie nam z oczu. Wynoście się z naszego miasta Al.-Quds (Jerozolima) i naszego Meczetu Al-Aksa. Nie chcemy dłużej widzieć was na tej ziemi. Ta ziemia jest nasza, Al-Quds jest nasze, wszystko tutaj jest nasze. Jesteście obcymi na tej czystej i błogosławionej ziemi. Nie ma tu dla was bezpiecznego miejsca.” Prezydent USA Jo Biden opisał 7 października 2023 jako „najkrwawszy dzień dla Żydów od czasu Holokaustu.” 

W odpowiedzi Izrael zasypał Strefę Gazy rakietami, a prezydent Izraela Benjamin Netanyahu zapowiedział użycie „wszystkiego co może do zniszczenia zdolności Hamasu”. Do strefy odcięte zostały dostawy prądu, paliwa i żywności. Na stan rzeczy z 14 października Izrael poinformował o przygotowaniach do skoordynowanego ataku na Gazę z powietrza, morza i lądu. W piątek zrzucał na Strefę ulotki wzywające mieszkańców północnej części, których liczba sięga ok. 1,1 mln, do natychmiastowej ewakuacji na południe. 

 

AUSTRALIA

W sobotę 14 października w Australii odbyło się referendum na temat zmiany konstytucji i utworzenia organu doradczego parlamentu, w którym reprezentowani byliby przedstawiciele rdzennych mieszkańców państwa. Z większością 60:40 społeczeństwo Australii zagłosowało jednak przeciwko proponowanym zmianom.  Do głosowania „tak” zachęcał premier Australii Anthony Albanese. Po ogłoszeniu wyników mówił: „Ten moment niezgody nas nie definiuje i nie podzieli nas. Nie jesteśmy tylko wyborcami, którzy głosowali „tak” „nie”. Jesteśmy wszyscy Australijczykami.” Lider opozycji Peter Dutton powiedział, że wynik referendum jest „dobry dla państwa”, „Australijska opinia publiczna odrzuciła propozycję podzielenia nas na podstawie pochodzenia lub rasy i to jest wielka rzecz dla naszego kraju.” 

 

ARABIA SAUDYJSKA

Arabia Saudyjska wstrzymuje rozmowy o normalizacji relacji z Izraelem. O decyzji miała już zostać poinformowana administracja USA. 

Oba państwa nie utrzymują ze sobą stosunków dyplomatycznych, Arabia Saudyjska nigdy nie uznała Izraela i nie przystąpiła w 2020 do zawartych pod patronatem Stanów Zjednoczonych Porozumień Abrahamowych, na podstawie których Izrael uznały Zjednoczone Emiraty Arabskie, Bahrajn, a następnie Maroko i Sudan. Jednakże w ciągu ostatnich miesięcy pomiędzy Arabią a Izraelem miały toczyć się rozmowy entuzjastycznie wspierane przez USA. 

Decyzja miała zostać podyktowana odpowiedzią Izraela na przeprowadzony tydzień temu atak Hamasu. 

 

Autor: Julia Makurat

 

Euractiv, Arabia Saudyjska wstrzymuje rozmowy z Izraelem o normalizacji stosunków https://www.euractiv.pl/section/bezpieczenstwo-i-obrona/news/arabia-saudyjska-wstrzymuje-rozmowy-z-izraelem-o-normalizacji-stosunkow/

France24, Saudi Arabia pauses normalisation talks with Israel amid ongoing war with Hamas https://www.france24.com/en/middle-east/20231014-saudi-arabia-pauses-normalisation-talks-with-israel-amid-ongoing-war-with-hamas

Euractiv, Australia: Porażka referendum w sprawie aborygenów https://www.euractiv.pl/section/all/news/australia-porazka-referendum-w-sprawie-aborygenow/

BBC, The Voice: Australians vote No in historic referendum https://www.bbc.com/news/world-australia-67110193

Politico, Ground invasion of Gaza ‘imminent’ Israeli officials say https://www.politico.com/news/2023/10/13/gaza-ground-invasion-israel-00121452

The Guardian, Seven days of terror that shook the world and changed the Middle East https://www.theguardian.com/world/2023/oct/14/seven-days-of-terror-that-shook-the-world-and-changed-the-middle-east

PERU

W ramach obchodów stulecia dyplomatycznych relacji polsko-peruwiańskich przekazano burmistrzowi San Luis pamiątkową tablicę z tej okazji. Oprócz tego otwarta została wystawa dotycząca kultu maryjnego w Polsce – zawierająca trzydzieści obrazów Maryi tworzonych na przestrzeni ostatnich siedmiuset lat.

http://pai.media.pl/pai_wiadomosci.php?id=29508

 

USA

W Bostonie Tadeusz Gocławski, 96-letni weteran powstania warszawskiego został odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski za zasługi dla Rzeczypospolitej Polskiej. Odznaczenie zostało wręczone przez ambasadora RP w Stanach Zjednoczonych Marka Magierowskiego. Tadeusz Gocławski w wieku piętnastu lat wstąpił do AK, w czasie powstania warszawskiego walczył na Śródmieściu, Starym Mieście i Ochocie. Odniósł rany w powstaniu, a po jego kapitulacji był więźniem niemieckiego obozu, a następnie został skierowany do pracy przymusowej. Po wojnie wyemigrował do USA, walczył także w wojnie koreańskiej. Przyznane odznaczenie jest ważnym docenieniem jego zasług na rzecz walki o polską niepodległość.

http://pai.media.pl/pai_wiadomosci.php?id=29502

 

SERBIA

W Belgradzie, w ośrodku badawczym Wydziału Rolnictwa i Ochrony Środowiska Uniwersytetu Belgradzkiego odbył się piknik polonijny. Uczestnicy pikniku mieli okazję odpocząć na świeżym powietrzu w malowniczej okolicy, skorzystać ze zorganizowanych atrakcji, a przede wszystkim – spotkać się z rodakami mieszkającymi w Serbii. W pikniku wzięli udział przedstawiciele Ambasady RP w Belgradzie oraz niedawno utworzonego Instytutu Polskiego w Belgradzie.  

http://pai.media.pl/pai_wiadomosci.php?id=29497

 

KAZACHSTAN

Dzięki Karagandyjskiemu Obwodowemu Stowarzyszeniu Polaków „Polonia” oraz z inicjatywy studentek Karagandyjskiego Uniwersytetu Bukietowa zorganizowano wieczór poetycki, podczas którego czytano wiersze Wisławy Szymborskiej. W tym roku obchodzono w lipcu setną rocznicę urodzin noblistki – z tej okazji rok 2023 został także ogłoszony rokiem Wisławy Szymborskiej. 

http://pai.media.pl/pai_wiadomosci.php?id=29445

https://m.facebook.com/story.php?story_fbid=pfbid0wpERVQVAFBruBuwLD2g3tuxmczHpjUKSjpzU5MeiaoHCngZgpfVEKqEot5CLZT7rl&id=100064822835586

 

UKRAINA

W Żytomierzu odbyła się uroczystość upamiętniająca ofiary Operacji Polskiej NKWD z lat 1937-38. W obchodach wzięła udział prezes Żytomierskiego Obwodowego Związku Polaków na Ukrainie – Wiktoria Laskowska-Szczur oraz sekretarz miejskiej rady – Wiktor Klimiński. Podkreślono, jak ważna jest dbałość o pamięć ofiar radzieckiego terroru. W Żytomierzu i okolicach ofiarami sowieckich represji stało się ponad 40 000 osób.

http://pai.media.pl/pai_wiadomosci.php?id=29465

https://zt-rada.gov.ua/?pages=17505

 

UKRAINA CD.

Na Wołyniu odsłonięto grób Bohdana Szczerbyka – ukraińskiego żołnierza walczącego w Donbasie, związanego emocjonalnie z Polską, w której pracował przez wiele lat. Po rozpoczęciu rosyjskiej inwazji, Bohdan Szczerbyk wróił na Ukrainę, aby walczyć z rosyjskim najeźdźcą. Zginął 14 września 2022 roku, przed śmiercią poprosił o to, żeby na jego grobie znalazły się dwie flagi – ukraińska oraz polska. Jego wola została spełniona, a flagi znajdujące się na cmentarzu w Usiczach stały się symbolem polsko-ukraińskiego pojednania. Na uroczystości odsłonięcia pomnika nagrobnego odśpiewano hymn polski oraz ukraiński, wziął w niej udział także wicekonsul RP w Łucku – Michał Banaś. Uroczystość zorganizowała Fundacja Kresy w Potrzebie, natomiast pomnik został sfinansowany przez Polską Fundację Narodową.

http://pai.media.pl/pai_wiadomosci.php?id=29507

https://polskieradio.pl/398/7856/Artykul/3256321,%D0%BC%D0%B0%D1%8E%D1%82%D1%8C-%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D1%96%D1%82%D0%B8-%D1%83%D0%BA%D1%80%D0%B0%D1%97%D0%BD%D1%81%D1%8C%D0%BA%D0%B8%D0%B9-%D1%96-%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%8C%D0%BA%D0%B8%D0%B9-%D1%81%D1%82%D1%8F%D0%B3%D0%B8-%D0%B2-%D1%83%D0%BA%D1%80%D0%B0%D1%97%D0%BD%D1%96-%D0%B2%D1%96%D0%B4%D0%BA%D1%80%D0%B8%D1%8E%D1%82%D1%8C-%D0%BF%D0%B0%D0%BC%E2%80%99%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA-%D0%B2%D0%BE%D1%97%D0%BD%D1%83-%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D0%BE%D0%BC%D1%83-%D0%B7-%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%89%D0%B5%D1%8E

 

Autor: Dominika Dobrowolska

 

USA

3 października po raz pierwszy w historii Stanów Zjednoczonych przewodniczący Izby Reprezentantów został odwołany poprzez głosowanie. Kevin McCarthy z Partii Republikańskiej po 9 miesiącach sprawowania urzędu został we wtorek odwołany z funkcji przewodniczącego większością 216 do 210. Było to możliwe pomimo nieznacznej przewagi Republikanów w Izbie Reprezentantów, ponieważ do Partii Demokratycznej, której wszyscy członkowie głosowali za odwołaniem, przyłączyła się grupa ultrakonserwatywnych Republikanów pod przewodnictwem Matta Gaetz’a, którzy w styczniu zgodzili się poprzeć McCarthiego pod warunkiem wprowadzenie przepisu, zgodnie z którym do odwołania przewodniczącego wystarczy wniosek tylko jednego członka Izby. 

McCarthy od początku sprawowania urzędu musiał lawirować pomiędzy obiema partiami. Najbardziej konserwatywny odłam Partii Republikańskiej, który pragnął ograniczyć wydatki państwa, oskarżył byłego już spikera o sprzymierzenie się z Demokratami w celu uchwalenia prowizorium budżetowego przedłużającego finansowanie administracji USA do 17 listopada. 

Z kolei Demokraci mają McCarthiemu za złe rozpoczęcie procedury impeachmentu Prezydenta Jo Bidena bez wcześniejszego głosowania w Izbie Reprezentantów. 

Głosowanie nad nowym przewodniczącym planowane jest na środę 11 października, nie wiadomo jednak jak długo potrwa, sam Kevin McCarthy wybrany został dopiero w 15 turze. Długotrwały wakat na tak ważnym stanowisku może wpłynąć niekorzystnie na stan amerykańskiej gospodarki. 

 

IZRAEL

W sobotę 7 października fundamelistyczna organizacja palestyńska Hamas zaatakowała Izrael. Bojownicy Hamasu wkroczyli na terytorium południowego Izraela, jednocześnie niemal wszystkie izraelskie miasta zostały zasypane wystrzeliwanymi przez palestyńską organizację rakietami, których miało być ponad 2 tysiące. Ofiary po stronie Izraela na koniec weekendu szacuje się na ponad 600 osób. Na skutek izraelskich ataków z powietrza w Strefie Gazy zginęło około 400 Palestyńczyków.

Do eskalacji toczącego się od lat konfliktu przyczyniło się wejście do izraelskiego rządu skrajnej prawicy, co pozwoliło na wywarcie wpływu na politykę wobec Palestyńczyków na skutek czego nasiliły się ataki bojówek osadników żydowskich. 

Premier Izraela Beniamin Netanjahu powiedział, że „pierwsza faza” izraelskiego odwetu zakończyła się „destrukcją większości sił wroga, które wdarły się na nasze terytorium”. Rząd Netanjahu zdecydował o wstrzymaniu dostaw prądu, paliwa i towarów do Strefy Gazy.

Izrael w niedzielę oficjalnie zatwierdził, że państwo znajduje się w stanie wojny.  

Poparcie dla Izraela wyraził prezydent USA Jo Biden. Sekretarz Obrony Stanów Zjednoczonych Lloyd Austin zapowiedział wysłanie statków i samolotów bliżej izraelskiej granicy. Ponadto amerykanie mają zaopatrzać Izrael w dodatkowy sprzęt i zasoby.

 

NIEMCY

W niedzielę 8 października w dwóch niemieckich landach odbyły się wybory do landtagu- parlamentu krajów związkowych. Zarówno w Bawarii jak i w Hesji zwyciężyły partie chadeckie będące w opozycji do rządzących na szczeblu federalnym SPD, Zielonych i FDP. 

Pomimo, że rządząca Bawarią CSU uzyskała najniższe poparcie w swojej 65 letniej historii sprawowania władzy w landzie (ok. 36,5% głosów) to i tak wystarczył on do kontynuacji koalicji z partią Wolni Wyborcy. W Hesji CDU zdobyło ok. 35% głosów znacznie poprawiając swój wynik z ostatnich wyborów.

Porażkę trzech partii rządzących niemiecki politolog Karl- Rudolf Korte tłumaczył faktem, że społeczeństwo „nie ma pewności czy są w stanie rozwiązać problemy w państwie.”

 

Autor: Julia Makurat

 

Polityka, Przewodniczący Izby Reprezentantów odwołany. Pierwszy raz w historii USA https://www.polityka.pl/tygodnikpolityka/swiat/2229840,1,przewodniczacy-izby-reprezentantow-odwolany-pierwszy-raz-w-historii-usa.read

The Guardian, Kevin McCarthy ousted as US House speaker by hard-right Republicans https://www.theguardian.com/us-news/2023/oct/03/kevin-mccarthy-oust-republican-house-speaker-vote-result-matt-gaetz

BBC, Kevin McCarthy has gone. Why was he removed and who might replace him? https://www.bbc.com/news/world-us-canada-67004970

Defence24, Kto stoi za atakiem na Izrael?  https://defence24.pl/geopolityka/kto-stoi-za-atakiem-na-izrael-analiza

CNN, Israel formally declares war against Hamas as it battles to push militants off its soil https://edition.cnn.com/2023/10/08/middleeast/israel-gaza-attack-hostages-response-intl-hnk/index.html

Politico, Pentagon to send ships, aircraft closer to Israel to show force https://www.politico.com/news/2023/10/08/pentagon-ships-aircraft-israel-hamas-00120523

The Guardian, Germans go to vote in Bavaria and Hesse state elections https://www.theguardian.com/world/2023/oct/08/germans-go-to-vote-in-bavaria-and-hesse-state-elections

DW, Wybory landowe w Niemczech. Zwycięstwo chadeków https://www.dw.com/pl/wybory-landowe-w-niemczech-zwyci%C4%99stwo-chadek%C3%B3w/a-67034663